Như các bạn đã biết, tỷ lệ thanh khoản là một chỉ số kinh tế rất hữu ích để đo lường năng lực tài chính của bất kì doanh nghiệp hay cá nhân nào. Vậy tỷ lệ thanh khoản là gì? Bài viết hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu rõ hơn về khái niệm tỷ lệ thanh khoản cũng như tất cả các kiến thức liên quan đến chỉ số này nhé!

Xem thêm bài viết CÁCH TÍNH TỶ LỆ CHI TRẢ CỔ TỨC

Tỷ lệ thanh khoản là gì?

 Tỷ lệ thanh khoản là gì?
Tỷ lệ thanh khoản là gì?

Khái niệm

Tỷ lệ thanh khoản là một thước đo tài chính quan trọng; được sử dụng để xác định khả năng của công ty trong việc thanh toán các nghĩa vụ nợ hiện tại; mà không cần huy động vốn bên ngoài. Đây là chỉ số đo lường khả năng thanh toán các nghĩa vụ nợ và biên độ an toàn của một công ty; thông qua việc tính toán các số liệu bao gồm: Tỷ lệ thanh toán ngắn hạn, tỷ lệ thanh toán nhanh và tỷ lệ dòng tiền từ hoạt động kinh doanh. 

Lưu ý quan trọng

  • Tỷ lệ thanh khoản là một thước đo tài chính quan trọng được sử dụng để xác định khả năng của con nợ trong việc thanh toán các nghĩa vụ nợ hiện tại; mà không cần huy động vốn bên ngoài.
  • Các chỉ số thanh khoản phổ biến bao gồm: tỷ lệ thanh toán nhanh, tỷ lệ thanh toán ngắn hạn và doanh số bán hàng trong ngày.
  • Tỷ lệ thanh khoản xác định khả năng bảo đảm các nghĩa vụ ngắn hạn và dòng tiền của một công ty; trong khi hệ số khả năng thanh toán liên quan đến khả năng thanh toán các khoản nợ liên tục trong dài hạn.  

Tìm hiểu về tính thanh khoản

Tính thanh khoản là gì?
Tính thanh khoản là gì?

Tính thanh khoản là khả năng chuyển đổi tài sản thành tiền mặt một cách nhanh chóng và rẻ. Nó hữu ích nhất khi chúng được sử dụng ở dạng so sánh. So sánh này có thể là nội bộ hoặc bên ngoài. 

Ví dụ, so sánh nội bộ liên quan đến tỷ lệ thanh khoản bao gồm việc sử dụng nhiều kỳ kế toán được báo cáo; bằng cách sử dụng các phương pháp kế toán giống nhau.

So sánh các kỳ trước với hoạt động hiện tại cho phép các nhà phân tích theo dõi những thay đổi trong doanh nghiệp. Tóm lại, tỷ lệ thanh khoản càng cao cho thấy công ty có tính thanh khoản càng cao; và có khả năng chi trả các khoản nợ tồn đọng tốt hơn.

Ngoài ra, so sánh bên ngoài liên quan đến việc so sánh tỷ lệ thanh khoản của một công ty với một công ty khác; hoặc toàn bộ ngành. Những thông tin này rất hữu ích để so sánh vị trí chiến lược của công ty đối thủ cạnh tranh của nó khi thiết lập mục tiêu chuẩn. Phân tích tỷ lệ thanh khoản có thể không hiệu quả khi xem xét giữa các ngành; vì các doanh nghiệp khác nhau yêu cầu cơ cấu tài chính khác nhau. Phân tích tỷ lệ thanh khoản kém hiệu quả hơn đối với việc so sánh các doanh nghiệp có quy mô khác nhau; ở các vị trí địa lý khác nhau.  

Quan trọng: Với tỷ lệ thanh khoản, nợ ngắn hạn thường được so sánh với tài sản lưu động để đánh giá khả năng trang trải các khoản nợ; và nghĩa vụ ngắn hạn trong trường hợp khẩn cấp. 

Trước đó bạn phải biết CÁCH TÍNH LÃI TRÁI PHIẾU NHƯ THẾ NÀO CHO ĐÚNG

Các chỉ số thanh khoản thường gặp

 Các chỉ số thanh khoản thường gặp
Các chỉ số thanh khoản thường gặp

Tỷ lệ thanh khoản hiện thời

Tỷ lệ thanh khoản hiện thời
Tỷ lệ thanh khoản hiện thời

Tỷ lệ thanh khoản hiện thời (hệ số thanh toán hiện thời); đo lường khả năng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn của một công ty (phải trả trong vòng một năm) bằng tổng tài sản lưu động của công ty như tiền mặt; các khoản phải thu và hàng tồn kho. Tỷ lệ này càng cao, vị thế thanh khoản của công ty càng tốt: 

Tỷ lệ thanh khoản hiện thời = Tài sản ngắn hạn / Nợ ngắn hạn

Tỷ lệ thanh khoản nhanh

 Tỷ lệ thanh khoản
Tỷ lệ thanh khoản

Tỷ lệ thanh khoản nhanh (hệ số thanh toán nhanh) đo lường khả năng đáp ứng các nghĩa vụ ngắn hạn của một công ty; bằng các tài sản có tính thanh khoản cao nhất; và do đó loại trừ hàng tồn kho khỏi tài sản lưu động của công ty. Nó còn được gọi là tỷ lệ “acid-test”:

Tỷ lệ thanh khoản nhanh= ( C+MS +AR) / CL

Trong đó : C= Tiền mặt và các khoản tương đương tiền ; MS = Chứng khoán thị trường; AR = Các khoản phải thu ; CL = Nợ ngắn hạn

Một cách khác để tính tỷ lệ thanh khoản nhanh:

Tỷ lệ thanh khoản nhanh = (Tài sản ngắn hạn – Hàng tồn kho – Chi phí trả trước) / Nợ ngắn hạn)

Thời gian thu hồi tiền hàng tồn đọng

Thời gian thu hồi tiền hàng tồn đọng (DSO) là số ngày trung bình mà một công ty cần để thu hồi lại các khoản tiền thanh toán sau khi đã bán được hàng. 

DSO cao có nghĩa là một công ty đang mất quá nhiều thời gian để thu tiền thanh toán; và đang hạn chế vốn trong các khoản phải thu. DSO thường được tính hàng quý hoặc hàng năm:

 DSO = Tài khoản phải thu trung bình / Doanh thu mỗi ngày

Khủng hoảng thanh khoản

 Khủng hoảng thanh khoản
Khủng hoảng thanh khoản

Khủng hoảng thanh khoản có thể phát sinh ngay cả ở các công ty hoạt động tốt; nếu các tình huống phát sinh khiến họ khó đáp ứng các nghĩa vụ ngắn hạn như trả nợ và trả lương cho nhân viên. Ví dụ tốt nhất về một thảm họa thanh khoản sâu rộng như vậy trong ký ức  gần đây là cuộc khủng hoảng tín dụng toàn cầu tháng 09 năm 2007.

Thương phiếu – nợ ngắn hạn do các công ty lớn phát hành để tài trợ cho tài sản lưu động ;và thanh toán các khoản nợ ngắn hạn – đã đóng một vai trò trung tâm trong cuộc khủng hoảng tài chính này.

Sự đóng băng gần như hoàn toàn trên thị trường thương phiếu trị giá 2 nghìn tỷ USD của Mỹ; đã khiến ngay cả những công ty có dung môi lớn nhất khó huy động vốn ngắn hạn vào thời điểm đó; và đẩy nhanh sự sụp đổ của các tập đoàn khổng lồ như Lehman Brothers và General Motors (GM).

Nhưng trừ khi hệ thống tài chính rơi vào tình trạng khủng hoảng tín dụng; cuộc khủng hoảng thanh khoản cụ thể của công ty có thể được giải quyết tương đối dễ dàng bằng cách bơm thanh khoản; (miễn là công ty có khả năng thanh toán). Điều này là do công ty có thể bảo đảm bằng một số tài sản nếu cần huy động tiền mặt; để khắc phục tình trạng siết chặt thanh khoản. Con đường này có thể không khả dụng đối với một công ty mất khả năng thanh toán về mặt kỹ thuật; vì một cuộc khủng hoảng thanh khoản sẽ làm trầm trọng thêm tình hình tài chính của nó và buộc nó phải phá sản. 

Tìm hiểu thêm: CÓ ÍT TIỀN NÊN ĐẦU TƯ VÀO ĐÂU?

Sự khác biệt giữa tỷ lệ thanh khoản và tỷ lệ khả năng thanh toán

 Sự khác biệt giữa tỷ lệ thanh khoản và tỷ lệ khả năng thanh toán
Sự khác biệt giữa tỷ lệ thanh khoản và tỷ lệ khả năng thanh toán

Ngược lại với tỷ lệ thanh khoản, tỷ lệ khả năng thanh toán đo lường khả năng của một công ty trong việc đáp ứng tổng các nghĩa vụ tài chính; và các khoản nợ dài hạn của nó. Khả năng thanh toán liên quan đến khả năng tổng thể của công ty trong việc thanh toán các nghĩa vụ nợ; và tiếp tục hoạt động kinh doanh; trong khi khả năng thanh toán tập trung nhiều hơn vào các tài khoản tài chính ngắn hạn hoặc hiện tại. 

Một công ty phải có tổng tài sản nhiều hơn tổng nợ phải trả để có khả năng thanh toán; một công ty phải có nhiều tài sản lưu động hơn nợ ngắn hạn để có thể thanh khoản. Mặc dù khả năng thanh toán không liên quan trực tiếp đến tỷ lệ thanh khoản; nhưng các tỷ lệ thanh khoản thể hiện kỳ vọng sơ bộ về khả năng thanh toán của một công ty. 

Hệ số khả năng thanh toán được tính bằng cách lấy thu nhập ròng và khấu hao của công ty; chia cho nợ ngắn hạn và dài hạn. Điều này cho biết liệu thu nhập ròng của một công ty có thể trang trải được tổng nợ phải trả của nó hay không. Nói chung, một công ty có hệ số khả năng thanh toán cao hơn được coi là một khoản đầu tư thuận lợi hơn. 

Đọc thêm : ĐỊNH GIÁ TRÁI PHIẾU

Ví dụ về sử dụng tỷ lệ thanh khoản

 Ví dụ về sử dụng tỷ lệ thanh khoản
Ví dụ về sử dụng tỷ lệ thanh khoản

Sau đây, chúng ta có thể sử dụng một vài trong số các tỷ số thanh khoản này; để chứng minh tính hiệu quả của tỷ lệ thanh khoản trong việc đánh giá tình trạng tài chính của một công ty nhé.

Ở đây, chúng ta lấy ví dụ về hai công ty: Liquids Inc. và Solvents Co. với số liệu trên bảng cân đối kế toán như sau, giả sử cả hai công ty cùng hoạt động trong cùng lĩnh vực:

Bảng cân đối kế toán của hai công ty Liquids Inc. và Solvents Co.

(in millions of dollars)Liquids Inc.Solvents Co.
Cash & Cash Equivalents$5$1
Marketable Securities$5$2
Accounts Receivable$10$2
Inventories$10$5
Current Assets (a)$30$10
Plant and Equipment (b)$25$65
Intangible Assets (c)$20$0
Total Assets (a + b + c)$75$75
Current Liabilities* (d)$10$25
Long-Term Debt (e)$50$10
Total Liabilities (d + e)$60$35
Shareholders’ Equity$15$40
Bảng cân đối kế toán của hai công ty Liquids Inc. và Solvents Co.

Lưu ý rằng trong ví dụ của chúng tôi, chúng tôi sẽ giả định rằng nợ ngắn hạn chỉ bao gồm các khoản phải trả và các khoản nợ khác, không có nợ ngắn hạn. 

Với công ty Liquids.

Tỷ lệ thanh toán hiện tại = $ 30 / $ 10 = 3,0

Hệ số thanh toán nhanh = ($ 30 – $ 10) / $ 10 = 2,0

Nợ trên vốn chủ sở hữu = $ 50 / $ 15 = 3,33

Nợ tài sản = $ 50 / $ 75 = 0,67 

Với công ty Solvents 

Tỷ lệ thanh toán hiện tại = $ 10 / $ 25 = 0,40

Tỷ lệ thanh toán nhanh = ($ 10 – $ 5) / $ 25 = 0,20

Nợ trên vốn chủ sở hữu = $ 10 / $ 40 = 0,25

Nợ tài sản = $ 10 / $ 75 = 0,13 

Dựa vào kết quả, chúng ta có thể rút ra một số kết luận về tình hình tài chính của hai công ty này như sau: 

Đối với công ty Liquids

Công ty có mức độ thanh khoản cao. Dựa trên hệ số thanh khoản hiện thời; nó có 3 đô la tài sản lưu động cho mỗi đô la nợ ngắn hạn. Hệ số thanh toán nhanh của nó chỉ ra khả năng thanh khoản đầy đủ ngay cả sau khi loại trừ hàng tồn kho; với 2 đô la tài sản có thể được chuyển đổi nhanh chóng thành tiền mặt cho mỗi đô la nợ ngắn hạn. 

Tuy nhiên, đòn bẩy tài chính dựa trên hệ số khả năng thanh toán lại khá cao. Nợ vượt quá vốn chủ sở hữu hơn ba lần; trong khi hai phần ba tài sản được tài trợ bằng nợ. Cũng cần lưu ý rằng gần một nửa tài sản dài hạn bao gồm tài sản vô hình (chẳng hạn như lợi thế thương mại và bằng sáng chế). Do đó, tỷ lệ nợ trên tài sản hữu hình – được tính bằng (50 đô la / 55 đô la) – là 0,91; có nghĩa là hơn 90% tài sản hữu hình (nhà máy, thiết bị và hàng tồn kho, v.v.) được tài trợ bằng cách đi vay. Tóm lại, công ty Liquids có vị thế thanh khoản thoải mái; nhưng nó có mức độ đòn bẩy cao nguy hiểm. 

Công ty Solvents

Solvents có một vị trí khác. Hệ số thanh toán hiện tại của công ty là 0,4 cho thấy mức độ thanh khoản không đầy đủ; với chỉ 0,40 đô la tài sản lưu động có sẵn để trang trải cho mỗi 1 đô la nợ ngắn hạn. Hệ số thanh toán nhanh cho thấy vị thế thanh khoản thậm chí còn tồi tệ hơn; với chỉ 0,20 đô la tài sản lưu động cho mỗi 1 đô la nợ ngắn hạn. 

Tuy nhiên, đòn bẩy tài chính dường như ở mức dễ chịu; với nợ chỉ chiếm 25% vốn chủ sở hữu và chỉ 13% tài sản được tài trợ bằng nợ. Thậm chí tốt hơn; cơ sở tài sản của công ty bao gồm toàn bộ tài sản hữu hình; có nghĩa là tỷ lệ nợ trên tài sản hữu hình của công ty Solvents bằng khoảng một phần bảy của Liquids (xấp xỉ 13% so với 91%). Nhìn chung, Solvents đang ở trong tình trạng thanh khoản nguy hiểm; nhưng nó có một vị thế nợ thoải mái.

Tại sao có nhiều chỉ số tỷ lệ thanh khoản?

Tỷ lệ thanh khoản
Tỷ lệ thanh khoản

Về cơ bản, tất cả các tỷ lệ thanh khoản đo lường khả năng của một công ty trong việc trang trải các nghĩa vụ ngắn hạn; bằng cách chia tài sản lưu động cho nợ ngắn hạn (CL). Tỷ lệ tiền mặt chỉ xem xét lượng tiền mặt tại quỹ chia cho CL; trong khi tỷ lệ thanh khoản nhanh thêm vào các khoản tương đương tiền (như cổ phiếu nắm giữ trên thị trường tiền tệ) cũng như chứng khoán thị trường và các khoản phải thu. Tỷ lệ thanh khoản hiện thời bao gồm tất cả các tài sản lưu động. 

(Theo Investopedia)

Lời kết

Vậy là bài viết đã cung cấp cho bạn những kiến thức đầy đủ nhất về tỷ lệ thanh khoản. Bài viết được mình dịch hiểu dựa trên bài viết của Investopedia. Hy vọng đã mang lại cho các bạn nhiều thông tin hữu ích.

Bài viết tham khảo:

5/5 - (1 bình chọn)
TỶ LỆ THANH KHOẢN

Trả lời

Chuyển lên trên